Ekipmanlarımız için temizlik ve sanitasyon maddeleri

Bira yaparken temizlik ve sanitasyon önemli. Ancak, gerek temizlerken ve gerekse sanitize ederken sağlığımıza etkisi olmayan, veya en az düzeyde olabilecek malzemenin seçimi de önemli.
Yaptığımız biralarda istenmeyen sonuçlar oluşabilme riskini de göz ardı etmemek lazım.

Temizlik ürünleri çok çeşitli olmakla beraber bira için sağlıklı şekilde kullanılabileceklerin başında PBW geliyor. Powdered Brewery Wash kelimelerinin kısaltılmış hali olduğu göz önüne alınırsa, bu ürün özellikle bira üretimine yönelik kullanıma sahip.
PBW bulamadığınız durumlarda ise yabancı forumların neredeyse tamamında önerilen kalıntı ve koku bırakmayan deterjanlar.
Bu ürünlerle temizlik yapıldıktan sonra mulak surette iyi bir durulama yapılması gereklidir.

Sanitasyonda ise kabul görmüş 4 metod var.
ısı, kullanım alanı en kısıtlı olanı. Çoğunlukla maya yıkamada kullandığımız kavanozlar veya benzer ufak tefek ve ısıya dayanıklı malzemeler için kullanılıyor.

Çamaşır suyu, çözelti olarak kullanabileceğiniz en ucuz yöntem olmakla birlikte bazı sakıncaları var.

  • Kalıcı koku yapıyor.
  • En az 20 dakika boyunca tüm yüzeylerle temas etmesi gerekiyor.
  • Çok iyi bir durulama gerektiriyor.

İyodofor, çözelti olarak uygulanıp durulamasız kullanılıyor. 15 - 30 saniye yüzey teması yetiyor. Kullanırken dikkat edilmesi gereken nokta, plastik malzemede kalıcı leke bırakıyor.

StarSan, çözelti olarak uygulanıp durulamasız kullanılıyor. 15 - 30 saniye yüzey teması yetiyor. Herhangi bir leke veya koku bırakmıyor.

Bunlar dışında tabii ki farklı firmalar farklı ürünler sunmakta ama benim bu yazıyı yazmaktaki amacım bizim ülkemiz dışındaki ev biracılarının en yaygın kullandığı malzemeyi anlatmak.

Şahsen BB haricinde herhangi bir firmada PBW ve Starsan bulabiliyorsam alternatif arayışına girmiyorum. İlk etapta pahalı görünseler de az miktarlarda kullandığınız için uzun vadede ucuza geliyor. Ayrıca ne olduğunu bildiğim ürünler olduğu için de içim rahat ediyor.

12 Likes

Guzel bir baslik ancak konuya eklentiler yapilmasi gerekiyor.

Oncelikle, camasir suyu hic bir suretle gida ile temas etmemesi gereken bir malzeme ve KESINLIKLE KULLANMAYIN. Bunu bir forum uyesi ya da hobiciden oteye bir gida muhendisi olarak soyluyorum.

Dezenfektanlarin etki mekanizmalari ve buna bagli etkinlikleri farklidir, o detaylara cok girmeden kaba taslak anlatacagim. Piyasa bulabileceginiz, gida ile temasa uygun dezenfektanlar Huwasan, Bioxeco 5, StarSan, 70%’ lik etil alkol ve PMS (Potasum Metabisulfit).

Bunlarin haricinde bir dezenfeksiyon malzemesi KULLANMAYIN.

Huwasan ve Bioxeco 5, hidrojen peroksit bazli dezenfektanlardir. Hidrojen peroksit kolay bozunabilen bir madde oldugu icin gumus iyonlariyla stabilize edilir. Bu maddeler dezenfeksiyon sirasinda kopurme YAPMAZ.

StarSan organik asit bazli bir dezenfektandir. Kullaniminda kopurme YAPAR.

70% etanol, hucre duvarini asip canli hucreyi parcalayabilen tek derisimdir. 69% ya da 71% olmaz. 70% olmasi gerekir.

PMS, asidik ortamda suda cozundugu zaman kukurt dioksit (SO2) ortama salar. Bu dezenfeksiyon yontemi, gaz oldugu icin en etkili yontemdir cunku her turlu catlak, cizik vb. icine nufuz eder ancak dezavantaji suredir. Kovaya karisimi hazirlayin, icine kullanacaginiz tum malzemeleri koyun, kapagi kapatin ve yarim saat bekleyin. Bu karisima, etkinligini arttirmak icin PMS ile bire bir oranda sitrik asit (limon tuzu) eklenir.

Bu dezenfeksiyon yontemlerinden hangisini sectiginiz onemli degil ancak BU DEZENFEKSIYON YONTEMLERINDEN BASKA YONTEM KULLANMAYIN.

12 Likes

Çamaşır suyu konusunda zaten yazdım. Çok iyi bir durulama gerektiren bir ürün. Hal böyle olunca zaten sanitasyon etkisi de pek kalmıyor. :smiley:

İyodofor solüsyonu gıda sanayiinde çok kullanılır ama tabii özellikle çelik kaplarda. Plastikte kullanan yok denecek kadar az.

Yazarken detaya girmedim. Zaten benim detaya girmem için önce araştırma yapmam gerekiyor.

4 Likes

Iyodoforun sikintisi, iyot kalintisi. Bu bazi rahatsizliklari olanlarda olumsuz etki yaratabilecegi gibi, tam tahil biralarda problem olabilir.

Iyot, nisasta ile karsilasinca mavi renk verir. Tam tahil birada eger nisasta kalintisi varsa ya da ozellikle kopuk kivami ve/veya bulaniklik kazandirmak icin birada arpa ezmesi, bugday ezmesi vb. demlemesi ile nisasta birakildiysa birayi maviye boyayabilir :slight_smile:

3 Likes

Valla pas güzel geldi trollemezsem olmaz.

Mavi bira yapmak için boşuna uğraşmışız ya otla böcükle :smiley:

6 Likes

Birsey sormak isterim.bununla ilgili… daha yuksek derisimde hizli buharlasmasindan dolayi alkolu %70 civari kullanmak en efektif olani diye biliyorum ben. %71 ya da %69 olursa nasil bir etkinlik farki olusuyor?

Daha asagi derisim hucre duvarina etki edemiyor, parcalamaya yetmiyor. Daha yuksek derisim, mikroorganizmayi yok etmek yerine oldugu yere fikse ediyor (sabitliyor, bir nevi yapistiriyor). Dezenfeksiyon, sterilizasyon demek degil. Dezenfeksiyonda 90% - 99% oraninda mikroorganizmayi yok edersiniz. Siz bu durumda o mikroorganizmalari oldugu gibi kova duvarina sabitlemis oluyorsunuz. Ha, etkinligi azaliyor elbette ama riske gerek yok.

1 Like

Oncelikle ifadenizi cok keskin buldugumu belirtmeliyim. Dezenfeksiyon sterilizasyon ve antisepsisinin farkli kavramlar olduguyla ilgili nacizane benim de biraz fikrim var. Optimum etkinlik icin %70 yogunluk uygun bulunur ama bu %71 hatta %80 gibi oranlarin dezenfeksiyonda kullanilamayacagi gibi bir sonuc cikiyor yorumunuzdan. Kaldi ki mikroorganizmayi kovaya fikse edecegini soylemissiniz. Buna da katilmiyorum. Ev ortaminda mecbur kalinirsa ( elbette tercih edilmez) minik bir “yuzey dezenfeksiyonu icin etil alkol kullanimi” seklinde arastirma yapilarak kullanılabileceğini dusunuyorum.

4 Likes

2016 yılında başlangıç setiyle birlikte gelen ürünlerim daha anca yarısına geldi.

Bu sebeple x, y, z marka daha ucuzmuş, yok çamaşır suyuymuş, yok sirkeymiş… maceraya girip pbw ve starsandan şaşmanın alemi yok. Hem ekonomik, hem sağlığa zararsız.

5 Likes

Benim amacım ucuza mal etmek değil. Palmer ve diğer Türk olmayan biracıların da tavsiye ettiği alternatifleri eksi ve artılarıyla göstermek.

1 Like

Abi guzel kullanmissin. Starsan zaten baya gidecek sekilde,ancak pbw nasil bu kadar az gitti? Tekrar mi kullandin? Ben üstüne bir kutu pbw daha aldim(gramajini hatirlamiyorum) o da bitmek üzere. Sadece bu yaz kullandim

Sözüm size değil, yanlış anlaşıldıysam affola. Yazacak başlık bulamayınca buraya genel olarak yazdım.

1 Like

cimri misin birader yahu:))) aslında star san doğru şekilde kullanıldığında defalarca kullanılabiliyor…hakkaten bravo…

1 Like

Pbw solüsyonu hazırlayınca kavanozda saklıyorum ve sadece ilk defa kullanacağım şeylere uyguluyorum.
Misal kovada hazır olanı şişeledim, kaynar suyla temizleyip starsanla durulayıp hemen yeni kurulum yapıyorum. Eğer kurmayıp, kovayı kurulayıp kaldırmışsam, tekrar kurulum yapacağım zaman kullanıyorum.

Bu sebeple genelde 3’lü veya 4’lü seri (peşpeşe) kurulum yapıyorum.
Veya içtiğim şişeyi çalkalayıp kaldırıyorum, kullanacağım zaman yine kaynar suda bekletip starsanla durulayıp kullanıyorum, bu sebeple pbw tüketimim az.
Starsan zaten 1 lt. hazırlanınca en az 3 seri olacak şekilde herşeye kullanılıyor.

4 Likes

Cimri demeyelim de fazla pimpirikliğin alemi yok diyelim.
Yani havaya püskürterek her yeri starsanlayanlardan değilim :grinning:

Bu arada evet, hazırladığım her 1 lt. starsanlı solüsyon en az 3 seri kurulum, kova temizliği, şişe-kapak temizliği, aktarma hortumu vs. kullanımına yetiyor.

2 Likes

Tabi,temiz kullanim oldugunda cok da gerek kalmiyor PBW’ye. Hazirladigim suya gore yaklasik 10-15 kasik gittigi icin(sanirim 1 litrede 3 kasikti),dayanmadi bana pek

Doğrudur, pbw litreye 3, starsan litreye 2 çay kaşığı.
Ama ben 1 lt. pbw solüsyon hazırlamaya hiç gerek duymadım, şiselerimi de hep kendi tükettiklerimden biriktirmiştim vs.

Starsan’ın eski talimatlarında 1lt ye 2 çay kaşığı yanlış yazılmış, doğrusu 1lt ye 1 çay kaşığıymış bilgine. :slight_smile:
Artık en az 4 yıl daha gider :slight_smile:

8 Likes

Valla bravo abi tutumluluk budur işte :)) ben ilk yapım kiti ile gelen ufak pbw ve starsan ile 10 kit kurdum rahat rahat. Sonra 250 ml lik sanırım starsan ve 450 gr lık pbw aldım onlar da bana uzun süre yetecek gibi duruyor, ama bende her kova kurulumu öncesi içime sinmiyor mutlaka kovayı pbw ile güzelce bir temizliyorum. Sonuçta %100 steril olmuyor, ne kadar baskılarsam zararlı olacak şeyleri o kadar kârdır diye düşünüyorum. Ben sadece ilk tekelden aldığım şişeleri iki aşamalı temizliyorum (etiketleri ve içindeki kirlerin kabarması için kaynar suya yatırma ve fırçalama ikinciye 10 litre suya parfümsüz düz çamaşır suyu ve sirke 1 er çorba kaşığı, fakat o şişeleri kaynar su ile durulayıp sonrasın da pbw ve şişeleme öncesi starsan her zamanki gibi uyguluyorum ) Son olarak yüksek miktarlarda alınan pbw ve starsan çok pahalı görünebilirler insanın gözüne ama değil bence.

2 Likes

dün şişeleme öncesi huwa-san olduğunu sonradan öğrendiğim sıvı dezenfektan üzerine bir konu açmıştım, Sağolsun bir çok kişi fikrini paylaştı, son noktayı da bir Mühendis olarak sn. @MagnusHomebrewing koydu ve içimizi rahatlattı. Aşırı şekilde temizlik ve hijyen konusunda hassas olan ben bir taraftan dolum hazırlığı yapıp bir taraftan forum ve internet üzerinden konuyu araştırırken işlem sırasını karıştırarak şişeleme ile ilgili bir hata yaptığımı fark kettim. Sonuca ne kadar yansır onu bilemiyorum.Şöyle ki huwa-sun ile şişeler, kova musluğunun girişi, kapaklar ve şişe ağacının kolları dahil her şeyi arındırdım ama dolum çubuğunu tam olarak işleme tabi tutmadığımı doluma geçtikten sonra fark ettim. işleme gçmeden önce kapakların bulunduğu kasede yarısına kadar çözelti içinde durdu, bir ara alıp alttan akış için yayına basıp üstten çözeltiyi dökerek içini arındırdım ama basiretim mi bağlandı o anda, dışı sanki şişeye girmeyecek, dışını doğru düzgün ıslatmadım! :frowning: yaptığım hata aklıma geldiğinde artık 20. şişe doluyordu ve iş işten geçmişti. :pensive: ne dersiniz arkadaşlar, çöp olmuş mudur bu kadar emek :frowning_face:

1 Like