11C Muntons vs Ev Maltları ile ESB Denemesi

@Homemaltster hocam sana malt göndereceğim deyince madem öyle aynı reçeteyi neden hem muntons maltlar hem de ev maltları ile yapmayalım dedik. Buyurun reçeteye:

ESB

Extra Special Bitter
5.3% / 13 °P

Batch Volume: 25 L
Boil Time: 60 min
Mash Water: 23.09 L
Sparge Water: 11.98 L
Total Water: 35.07 L
Boil Volume: 30.68 L
Pre-Boil Gravity: 1.047

Vitals

Original Gravity: 1.053
Final Gravity: 1.013
IBU (Tinseth): 33
BU/GU: 0.63
Color: 13.5 SRM

Mash

Temperature — 55 °C10 min
Temperature — 66 °C45 min
Temperature — 70 °C15 min
Temperature — 75 °C10 min

Malts (5.49 kg)

4.5 kg (82%) — Muntons Maris Otter Malt — Grain — 3 SRM
450 g (8.2%) — Muntons Amber Malt — Grain — 22 SRM
250 g (4.6%) — Muntons Caramalt — Grain — 15 SRM
250 g (4.6%) — Weyermann Caramunich III — Grain — 80 SRM
40 g (0.7%) — Weyermann Carafa III — Grain — 710 SRM

Hops (83 g)

20 g (16 IBU) — Bilecik Aroma 8% — Boil — 60 min
21 g (8 IBU) — Fuggle 4.5% — Boil — 30 min
21 g (7 IBU) — Golding 6.2% — Boil — 15 min
21 g (2 IBU) — Golding 6.2% — Aroma — 20 min hopstand @ 80 °C
Hopstand at 80 °C

Miscs

0.26 g — Calcium Chloride (CaCl2) — Mash
1.51 g — Epsom Salt (MgSO4) — Mash
1.58 g — Gypsum (CaSO4) — Mash
0.13 g — Calcium Chloride (CaCl2) — Sparge
0.78 g — Epsom Salt (MgSO4) — Sparge
0.82 g — Gypsum (CaSO4) — Sparge
0.49 ml — Lactic Acid 80% — Sparge

5.435 g — Irish Moss — Boil15 min

Yeast

1 pkg — Wyeast Labs 1084 Irish Ale 75%

Fermentation

Primary — 18 °C14

Memlekette doğru düzgün Goldings olmayınca klasik ot eklemelerinden hariç hop stand ekledim ama yine de faydası olduğunu düşünmüyorum. Kısmet. Maya 1084 Irish ale kullandım çökelmesi ve fermantasyon performansı çok hoşuma gittiği için. Tadım için elimden geldiğince forumdaşlarla paylaşmayı düşünüyorum. Keşke süreç böyle olmasaydı da forum olarak bi tadım etkinliği düzenleyebilseydik. Kısmet.
Kör tadım olması açısından süreç ile ilgili çok fazla yazmamayı tercih ediyorum. 7 Şubatta şişelemişim iki birayı da. Şu anda şişede 50 günlük olmuş. Nisanın ilk haftasından sonra tadım yapıp fikirlerimizi burada paylaşabiliriz.

14 Beğeni

Şişede 55 gün olan bu biralar için @Msk’nın ‘Nisan’ın ilk haftasından sonra’ notuna dikkat etmeyip dün tadarak, notlarımı aldım. Bir süredir @Durul’un kör tadımları sayesinde oldukça ilginç olan bu deneyimi şimdi tüm süreci birebir aynı olan iki farklı malt içeriğiyle tekrarlamak ayrı bir keyif oldu.

Diğer tadım yapacak kişilere spoiler olmaması nedeniyle biraları A ve B diye belirteceğim.

A birası; soldaki
B birası; sağdaki hafif daha koyu ve köpüklü olan.

Öncelikle görünümde renk hemen hemen aynı, orta berraklıkta A birasında köpük çıkarmaya çalışmama rağmen olmamakla birlikte B birasında kıvamlı kremamsı bir köpük var.

Kokulara geldiğimde A birasında neredeyse hiç koku alamama karşın B birasında iştah açıcı hafif tatlımsı bir malt geliyor. Ot kokusu hiçbir şekilde ikisinde de yok.

Tadım kısmında A birasında; gazlanma yok denecek kadar az ama stile uygun gibi olmakla birlikte biraz daha olabilirdi. Aroma gamı olarak ise oldukça hatta şaşırtıcı derecede zayıf, neredeyse yok gibi. Damakta hafif ekşiliğe kayan garip bir tat geliyor. Kalıcılık yok, bu reçetedeki malt zenginliğini de dikkate aldığınızda damakta kalan bir aroma yok, oldukça yavan açıkçası, içiyorsunuz gidiyor. Gövde bir tık zayıf. Ilıdıkça hafif nahoş bir koku hissediliyor, baskın değil ama çok zayıf, yakalayabiliyorsunuz.

B birasında ise gazlanma A’ya benzer şekilde bu anlamda fark yok. Ancak aroma tarafında B’nin tam tersi olarak malt tabanı ve aroma zenginliği bariz hissediliyor. Bir sürü notanın aroması dolu dolu damakta kalıyor. Karamelleri ben pek alabildiğimi söyleyemeyeceğim ama maris ve ambera yormuş olabilirim. Gövde olarak digerine nazaran bir tık daha gövdeli stile uygun şekilde. Köpük krema kıvamında sonuna kadar ince bir şekilde eşlik ediyor. Goldings hiç yok, tazesiyle kesinlikle çok daha keyifli olabilir.

İlk yudumla birlikte tahminim doğru olarak B’nin ticari malt olduğu yönündeydi. Açıkçası malt yapımının çok zor olduğunu düşünüyorum, rengin aynı olması bile bence çok başarılı. Böyle bir reçete için malt hazırlanmasına cesaret için 10 üzerinden 10 diyorum. Ancak tamamen aynı sürece tabi tutulmuş maltların aroma zenginliği ve performansları konusunda sınıfta kaldığını ve çok yol alınması gerektiğini düşünüyorum. Bu noktada ülkemizde yetişen arpaların nispeten özel lezzetli maltlarla aşık atacak nitelikte olmamasının da payı muhakkak büyüktür.

Muhtemelen amerikan otlarının baskın olduğu biralarda bu maltlar gizlenebilirdi. Nitekim @menegin abinin bir pale ale’inde maltları bu biralardaki gibi yakalayamamıştım.

Sonuç olarak emekleriniz için ellerinize sağlık. Öğretici bir tecrübe oldu.

9 Beğeni

A ve B’yi A ve B diye ifade ettiğin çok iyi olmuş. :slight_smile:

2 Beğeni

Buradaki amaç hangisi ev maltı hangisi ticariyi belirtmemek değildi. @Msk 1-2 demiş hangisi 1 hangisi 2 söylememek için ben A B dedim. Belki bir başkası 1-2 yi farklı düşünüp farklı değerlendirir. Ön yargı olmasın diyeydi.

1 Beğeni

Çok doğru… Ben tamamen yanlış anlamışım.
Hassasiyetiniz için çok teşekkürler arkadaşlar.

1 Beğeni

Bira şişelerinin kapağında açıklama olduğu için ben görmeden eşim bardaklara doldurarak getirdi. Hangisi hangisiydi halen bilmiyorum ama tahmin edebiliyorum.

Renk; İkisinin rengi de stile uygun ve birbirinin aynısı. Karıştırmamak için birisini hep sağa birisini hep sola koydum.

Berraklık; İkisi de cam gibi

Gazlanma; İkisi de ne az ne de çok gazlı. Stile uygun şekilde.

Köpük; Malesef ikisinin de köpüğü yeterince kalıcı değil. Sona kadar eşlik edemediler. Şişede iki ayı devirdiklerine göre daha fazla köpüklenme olmaz sanırım.

Koku; Birisi daha yuvarlak geçişli olmakla birlikte kavrukluktan daha çok karamel notalar barındırırken diğeri daha sert geçişli ve karamelden ziyade kavruk notalar içeriyor.

Tat; Kokudaki gibi birisi daha yumuşak geçişli ve daha dengeli şekilde iç içe geçmiş daha çok karamel sonra kavruk bir damak hissi bırakırken diğeri daha köşeli ve karamele göre daha kavrukluk baskın bir his bırakıyor. Aynı zamanda kalıcı olmayan ama eğreti duran bir kekremsilik var. Damağım bu eğreti kekremsiliğin nedenini bilecek kadar gelişmiş değil. Ancak bu tadın fermantasyon sürecinden değil malttan geldiğini düşünüyorum. Tahıl kabuğundan gelen tanen ya da benzeri bir şey olabilir.

Şerbetçi Otu; Hem stilde ottan ziyade malt ön planda olduğundan hem Türkiye’de taze ot bulmanın zorluğundan hem de şişede uzun bekleme süresinden dolayı şerbetçi otundan pek bir şey beklemiyordum. Yanılmadığımı söyleyebilirim.

Genel olarak değerlendirmem gerekirse. Her iki birayı da zevkle içtim. Yemlik arpa ile evde yapılmış bir malttan pek bir performans beklemiyordum açıkçası. Ama yanıldığım için mutluyum. Ev maltları ile böyle bir stili renk olarak tutturmak bile bana göre şapka çıkarmayı sonuna kadar hak ediyor. Tahmin ediyorum ki kavrukluk önde ve eğreti bir kekremsilik var dediğim tadım bardağı ev maltı ile yapılmış olandı. Diğeri ise ticari maltla yapılmış olan. İllaki bir tercih yapacaksın deselerdi ticari diye tahmin yürüttüğümü tercih ederdim. Ama bu ev maltından yapılmış olanın kötü olduğu anlamına gelmiyor. Dediğim gibi iki birayı da zevkle içtim.

Son olarak bahsettiğim eğreti kekremsilik yok edilebilirse iki bira için diyebileceğim şey aynı stilin farklı iki yorumcu tarafından uyarlanmış hali diyebilirim. @Msk ve @Homemaltster e teşekkür ediyorum ellerine emeklerine sağlık.

13 Beğeni

Teşekkürler detaylı yorumun için. Afiyet olsun :beers:

1 Beğeni

Açılışta bir tanesinin köpüğü diğerinden fazla. Fazla olanınki incelse de sona kadar eşlik ediyor.

Renkler aynı.

Koku aynı denilebilir, biri diğerinden çok az daha eksik. Kokular kakao, kahve ve karamel.

Tadıma geçince biri diğerinden çok az daha aromalara sahip. Kokularda gelenlere şot acılığı ekleniyor. Maltların yoğunluğu ikisinde de aynı hissediliyor.
Hangisinin ev maltı olduğu konusunda fikrimi vermiş gibiydim.

Derken, biralar ısındıkça işin rengi değişmeye başladı… iyi başlayan değerlerini kaybedip gerilerden değişik bir ekşilik diyebileceğim ama ekşilikte olmayan ince bir tad gelmeye başladı. Ama hala daha çok kokuya sahipti. Sonradan havalandıkça ve ısındıkça o ekşilik gibi şeyde kayboldu. Karar vermekte giderek zorlanmaya başladım ama sanırım ilk verdiğim kararın tam tersini düşünüyorum.

Açıkçası arada tabi ki fark var ama ev maltıyla hayli ucuz maliyetle bu kadar yakın sonuç alınabilmesi mükemmel bir şey, bundsn sebep kesinlikle göz ardı edilebilecek bir fark. Birde maltlanan arpalar kaliteli olsa neler olur kim bilir.

Bu deneyim şansı için @Msk ve @Homemaltster
Çok teşekkürler :beer:

6 Beğeni

Afiyet olsun, tadım notları için de teşekkürler. Spoiler vermemek adına yazamıyorum daha fazla :slight_smile:

1 Beğeni

Bende spoiler olmasın diye kapaktaki numaralardan hiç bahsetmedim.:slightly_smiling_face:

1 Beğeni

Ben de bugün denedim biraları.

Öncelikle sevgili @Homemaltster’a, sevgili @Msk’ya ve sevgili @Muntons’a çok teşekkür etmem lazım. Böyle bir tadım şansını bulabilmek çok güzel bir şey. Hem maltların yapımında hem de bira hâline dönüşmesinde büyük emek var.

Hani diyordu ya, Uzay Yolu 4’te, “Renk bir harika dostum,” diye… Çok haklı. İki bira da eş renge sahip ve gerçekten de çok güzel bir kırmızı tonu.

Her iki bira da son derece berrak ve gazlanmaları eşdeğer. Dudakta, damakta ya da genizde rahatsız etmeyen ve belli belirsiz bir gazlılık hâkim.

Benzer şekilde acılık da çok dengeli ve oldukça düşük. Otlar ön planda değil ve ancak hafif, çiçeksi bir aroma alabiliyorum.

Tadım anına kadar hep aynı yerlerde bulunduklarını ve bardağa da aynı şekilde aktarıldıklarını söylemeliyim.

Köpük söz konusu olduğunda soldaki bira biraz arkada kaldı. Her iki birada da ciddi bir köpük oluşmadı ve kalıcı da değildi ama sağdaki biranın köpüğü yine de daha dayanıklıydı.

Toplamda iki kola sahip olduğumdan dolayı bardakla hiç eğmeden doldurdum ve yaklaşık 2 - 3 dakika sonra köpük durumu şöyleydi:

Yarım saat kadar sonra şöyle bir manzaraya şahitlik ettim:

Yarım kadehi aromaları daha net almaya çalışarak çevirdiğimde oluşan yalancı köpük ise aşağıdaki gibi tezahür etti:

Cahilliğime verin lütfen ama malt ve köpük arasında böyle bir ilişki olmasına şaşırdım ben.

Şunu öncelikle belirtmeliyim ki iki bira da çok yakın geldi bana ve genel anlamda düşündüğümde, sanırım sağdakini tercih ediyor olurdum.

Soldaki birada çok hafiften alabildiğim ve varla yok arası bir ekşilik vardı. Bunu nasıl tarif edebileceğimi bilmiyorum ama sanki bir şeyler çiğ kalmış ve ekşimiş gibi. Ama haksızlık etmeyeyim çok hafif alıyordum ben bunu.

Soldaki biranın sağdakine kıyasla daha çok hissedilen bir kavrukluğu vardı. Nasıl desem, daha köşeli gibiydi sanki. Hafif bir buruklukla birlikte gelen bir kavrukluk tadı. Ama az önce belirttiğim ekşilik gibi bu da çok arka plandaydı bence ve özellikle aranmıyor olsam fark etmeyebilirdim.

Sağdaki bira çok daha yumuşaktı ve karamel aromalarını alabiliyordum. İçimi daha hoştu diyebilirim iyice özetlemek gerekirse.

Ben her ikisini de büyük keyifle içtim ve ev maltıyla yapılan biranın hangisi olduğunu tahmin edebiliyorum. Ardında uzun yılların deneyimi ve bilgi birikimi bulunan ticari bir ürün ve birkaç yıllık bir çabanın sonucu olan ev maltından aynı sonucu almak pek olası değil bence ve arada böylesine az mesafe kalmış olması da bence muhteşem bir şey.

Güzel bir deneyim oldu benim için ve bu güzel tecrübeyi edinmem için emek harcayan herkese (evet evet, seni de dâhil ediyorum @FAtE) çok teşekkür ederim…

12 Beğeni

Özgür hocam ve benim de payım var elbette ama sizler gibi detaylı bir şekilde tadım notlarını ve fotoğrafları paylaşanların da emeği büyük. Çok teşekkürler.

8 Beğeni



Öncelikle bu biraları benimle paylaştığı için buradan @Msk’ya çok teşekkür ediyorum, bira konusunda çok çok acemiyim yorum yapmak pek haddime olmasa da kendimce aralarında hissettiğim farkları yazmaya çalışayım.

Sağdakinde kavruk tatlar bayağı hissettiriyor hafif de ekşilik var gibi ama bu kavrukluk ve maltsı aromayı kokuda alamadım, köpük başta ince bir çizgi olarak vardı sonra yavaşça azaldı gazlılığı diğerine göre daha az. Soldaki ise daha dengeli bir damak hissine sahip kavruk tatlardan çok karamelimsi maltsı tat aldım ben ve bunu koku olarak da aldığımı hissettim. Köpük ince de olsa devam ediyor gazlılık diğerinden fazla ve yerinde bence. @Msk’ya da dediğim gibi ikisinin içimi de bana güzel geldi hatta kavruk tatların önde olduğu bira nedense bana daha çekici geldi, aksi bir insan olmayı burada birada da devam ettiriyorum anlaşılan :smiley:

Tekrardan teşekkür ederim elinize emeğinize sağlık @Msk @Homemaltster

9 Beğeni

Afiyet olsun :beers: teşekkürler yorum için.

2 Beğeni